Buitenlandse artsen aannemen: complete gids voor werkgevers (2026)
Door Yevhenii Butov — Tandarts · Oprichter Mentora Medic | Laatst bijgewerkt: juni 2026
De Nederlandse zorg loopt tegen de grenzen van haar personeelsbestand aan. Tot 2026 bleef het tekort aan zorgpersoneel relatief stabiel, maar vanaf dit jaar loopt het scherp op: bij ongewijzigd beleid stijgt het tekort naar ruim 137.000 medewerkers in 2032 — en dat is de prognose mét de aangekondigde kabinetsmaatregelen (ABF Research / VWS). Voor huisartsen en diverse specialismen is het tekort relatief groot.
Tegelijkertijd bevindt zich in Nederland een grote, onderbenutte groep: internationaal opgeleide artsen (International Medical Graduates, IMG's) met jarenlange klinische ervaring die door regelgeving aan de zijlijn staan. Voor werkgevers in ziekenhuizen, GGZ-instellingen, huisartsenpraktijken en de ouderenzorg is dit een strategische kans — mits u begrijpt hoe het traject werkt.
Deze gids legt uit welke routes er zijn om een buitenlandse arts aan te nemen, wat het kost, hoe lang het duurt, welke verblijfsvergunning nodig is, en — cruciaal — welke verantwoordelijkheden bij u als werkgever liggen.
Eerst de kern: BIG-registratie versus arbeidsmarkttoegang
Er zijn twee aparte vragen die werkgevers vaak door elkaar halen:
- Mag deze arts in Nederland zíjn en werken? Dit is een vraag over verblijfsrecht en arbeidsmarkttoegang (IND, werkvergunning).
- Mag deze arts zelfstandig als arts werken? Dit is een vraag over de Wet BIG en de BIG-registratie.
Deze twee sporen lopen los van elkaar. Iemand kan volledig legaal in Nederland verblijven en werken, maar zonder BIG-registratie níét zelfstandig de beschermde titel 'arts' voeren of voorbehouden handelingen uitvoeren. Andersom kan een arts in theorie BIG-geregistreerd raken maar nog een verblijfsvergunning nodig hebben. Begrijp deze scheiding goed — ze bepaalt welke route u kiest.
Kernbegrip — voorbehouden handelingen. De Wet BIG bepaalt dat alleen BIG-geregistreerde professionals zelfstandig 'voorbehouden handelingen' mogen uitvoeren: injecteren, medicatie voorschrijven, chirurgische ingrepen, en dergelijke. Zonder registratie mag een buitenlandse arts deze handelingen uitsluitend uitvoeren in opdracht van een BIG-geregistreerde collega, onder strikte voorwaarden.
Waar komt de arts vandaan? Dat bepaalt bijna alles
De herkomst van het diploma is de belangrijkste factor in het hele traject.
EER-diploma (EU/EER of Zwitserland)
Artsen met een diploma uit de Europese Economische Ruimte of Zwitserland komen doorgaans in aanmerking voor automatische erkenning. De procedure is administratief en relatief snel: geen inhoudelijke toets, wel een taaleis. Ook arbeidsmarkttoegang is hier eenvoudig — EU-burgers hebben vrij verkeer en hebben geen werkvergunning nodig.
Non-EER-diploma (buiten de EU/EER)
Artsen met een diploma van buiten de EER (bijvoorbeeld het Verenigd Koninkrijk, Oekraïne, Turkije, India, Latijns-Amerika of het Midden-Oosten) doorlopen de erkenningsprocedure met een verklaring van vakbekwaamheid. Dit is het lange traject: taaltoetsen, dossierbeoordeling door de CBGV en de beroepsinhoudelijke toets (BI-toets). Reken op 12 tot 24 maanden in de praktijk. De volledige stappen beschrijven we in onze cornerstone-gids over de BIG-registratie met een buitenlands diploma.
De drie routes om een buitenlandse arts in te zetten
Voor een non-EER-arts heeft u in de praktijk drie routes. Ze sluiten elkaar niet uit — vaak is de slimste aanpak om ze te combineren.
Route 1 — Werken onder supervisie (snel inzetbaar, 2–4 weken)
De arts werkt in opdracht van een BIG-geregistreerde collega, die de eindverantwoordelijkheid voor de patiëntenzorg draagt. Dit is verreweg de snelste manier om klinische capaciteit te benutten terwijl het BIG-traject loopt.
Voorwaarden voor een veilige constructie:
- Er is een schriftelijke opdrachtbevoegdheid tussen supervisor en arts.
- De supervisor heeft de bekwaamheid van de buitenlandse arts beoordeeld.
- De arts beheerst voldoende Nederlands of Engels om veilig te communiceren.
- De zorginstelling heeft de constructie vastgelegd in haar kwaliteitsbeleid (Wkkgz).
Let op de juridische kern. Onder de Wet kwaliteit, klachten en geschillen zorg (Wkkgz) blijft ú als werkgever verantwoordelijk voor goede zorg. Die verantwoordelijkheid kunt u niet delegeren aan iemand zonder BIG-registratie. Onduidelijke supervisierollen zijn het grootste risico bij Route 1.
Route 2 — Volledige BIG-registratie (12–24 maanden)
Dit is het einddoel: zelfstandige bevoegdheid. Het CIBG noemt een gemiddelde doorlooptijd van 6 maanden tot 3 jaar; voor non-EER-artsen is 12–24 maanden realistisch, mits het taaltraject parallel loopt en het dossier compleet wordt aangeleverd.
⚠️ Belangrijke waarschuwing (2026). De BI-toets voor artsen is op dit moment volgeboekt voor 2026 en 2027. Het Radboudumc (het enige umc dat de klinische toets afneemt) plant ongeveer drie rondes per jaar met beperkte capaciteit. Plan Route 1 daarom als realistisch uitgangspunt voor de komende 1–2 jaar, en start nu vast het taaltraject en de documentenverzameling zodat de arts klaarstaat zodra er een toetsplek vrijkomt.
Route 3 — Ondersteunende functie zonder BIG
Voor artsen die het BIG-traject (nog) niet kunnen of willen volgen, bestaat de mogelijkheid van een ondersteunende functie zonder voorbehouden handelingen: medisch assistent, zorgcoördinator of vergelijkbaar. Geen BIG-registratie vereist, maar ook geen zelfstandige medische bevoegdheid.
Verblijfsrecht en werkvergunning: de IND-kant
Voor non-EER-artsen die nog geen verblijfsrecht hebben, is de meest gebruikte route die van de kennismigrant (highly skilled migrant). Belangrijk: om een kennismigrant aan te nemen moet ú als werkgever erkend referent zijn bij de IND.
Salariscriteria kennismigrant 2026
De IND hanteert minimumsalarissen (de bedragen zijn voor 2026 met 4,46% geïndexeerd, exclusief 8% vakantiegeld):
| Categorie | Brutosalaris per maand (2026) |
|---|---|
| Kennismigrant 30 jaar en ouder | € 5.942 |
| Kennismigrant jonger dan 30 jaar | € 4.357 |
| Verlaagd criterium (binnen zoekjaar hoogopgeleiden) | ± € 3.122 |
Het verlaagde criterium geldt voor wie binnen drie jaar na afstuderen een 'zoekjaar hoogopgeleiden' aanvraagt — relevant voor recent afgestudeerde internationale artsen. Dit maakt de instap voor jonge artsen financieel haalbaarder.
Goed om te weten. Binnen de kennismigrantenregeling geldt géén formele diploma-eis vanuit de IND; bepalend zijn het salariscriterium en de erkend-referentstatus. De medische bevoegdheid loopt volledig via het aparte BIG-spoor. Verwar de twee niet.
Uw verplichtingen als erkend referent
De IND legt erkend referenten drie kernplichten op: the informatieplicht (wijzigingen melden), de administratieplicht (dossiers bijhouden) en de zorgplicht (zorgvuldige werving en begeleiding). Reken op enkele weken doorlooptijd voor de erkenning als referent, dus regel dit vóórdat u een concrete kandidaat aanneemt.
Wat kost het? Realistisch kostenoverzicht 2026
De verplichte overheidskosten zijn beperkt; de grootste posten zitten in taal, vertalingen en de BI-toets. Realistische totaalkosten voor een compleet non-EER BIG-traject liggen tussen de € 4.500 en € 7.500.
| Kostenpost | Indicatie 2026 | Wie betaalt doorgaans |
|---|---|---|
| Taalopleiding Nederlands (B2+) + Engels (B2) | € 2.500 – € 5.000 | Arts / werkgever (deel) |
| Vertalingen & legalisatie documenten | € 600 – € 2.000 | Arts |
| Aanvraag + beoordeling CBGV | € 0 (gratis) | — |
| BI-toets (artsen) | ± € 1.700 | Arts / werkgever |
| BIG-registratie (leges) | € 85 | Arts |
| IND-leges kennismigrant | varieert (IND-tarief) | Werkgever (erkend referent) |
Tariefwijziging op komst. Het BIG-register heeft op 25 november 2025 aangekondigd dat de tarieven per 1 januari 2027 wijzigen: bestaande tarieven gaan omhoog en voor some nu nog gratis producten komt een tarief. De huidige bedragen golden sinds 2013 en dekken de kosten niet meer. Controleer actuele bedragen altijd op bigregister.nl en ind.nl.
Veel werkgevers kiezen ervoor om (een deel van) de kosten te dragen of voor te schieten — bijvoorbeeld via een sponsorconstructie. Dat verlaagt de drempel voor de arts en versnelt het traject. Onze Sponsorship-programma-pagina legt uit hoe dat werkt.
Wie doet wat: verdeling van verantwoordelijkheden
| Verantwoordelijkheid | Arts | Werkgever | Mentora | CIBG / IND |
|---|---|---|---|---|
| Documenten verzamelen | ✅ | Adviseert | Checkt vooraf | — |
| Nederlands B2+ / Engels B2 leren | ✅ | Faciliteert NL-werkomgeving | Verwijst naar erkende aanbieders | — |
| Werken onder supervisie opzetten | ✅ | Wijst supervisor aan + Wkkgz | Implementatie + audit | — |
| Diploma-erkenning aanvragen | ✅ | Ondersteunt (financieel) | Dossier-coördinatie | Beoordeelt (CBGV) |
| BI-toets-traject | ✅ | — | Verwijst naar aanbieders | Examineert (Radboudumc) |
| Verblijfsvergunning / kennismigrant | ✅ | Erkend referent + aanvraag | Adviseert | Beslist (IND) |
| Inschrijving BIG-register | ✅ | — | — | Voltooit |
De five meest gemaakte fouten door werkgevers
- BIG en verblijfsrecht door elkaar halen. Het zijn twee aparte sporen met aparte instanties. Behandel ze ook zo in uw planning.
- Het taaltraject onderschatten. Nederlands op B2+ voor medische context vraagt 12–24 maanden serieus werk — niet zes maanden.
- Documentvolledigheid pas bij het CIBG controleren. Eén ontbrekend stempel of een niet-beëdigde vertaling kost maanden vertraging. Laat het dossier vooraf controleren.
- Wachten op de BIG-registratie voordat de arts iets mag doen. Route 1 (werken onder supervisie) levert de arts klinische ervaring én inkomen op tijdens het traject — en u capaciteit. Veel werkgevers slaan deze stap ten onrechte over.
- Onduidelijke supervisierollen. Zonder schriftelijke opdrachtbevoegdheid en bekwaamheidsbeoordeling loopt u een Wkkgz-risico.
Strategisch advies: begin nu, plan in jaren
De arbeidsmarktcijfers laten weinig ruimte voor afwachten. Het tekort loopt vanaf 2026 op en internationale werving is een van de weinige knoppen waaraan u op middellange termijn kunt draaien. De werkgevers die hier nú in investeren — door het taaltraject te starten, dossiers vooraf te laten checken en een supervisieconstructie op te zetten — hebben straks een streep voor zodra er BI-toetsplekken vrijkomen.
Behandel internationale werving daarom niet als een losse aanname, maar als een meerjarig programma met realistische mijlpalen. Een arts die u vandaag onder supervisie laat meedraaien, is over twee jaar mogelijk een volwaardig BIG-geregistreerd lid van uw team.
Hoe Mentora Medic werkgevers ondersteunt
Mentora Medic positioneert zich als strategische brug tussen internationale medische specialisten en het Nederlandse zorgsysteem. Concreet:
- Route 1-implementatie: wij helpen u de supervisieconstructie correct op te zetten — opdrachtbevoegdheid, bekwaamheidsbeoordeling en Wkkgz-procedures — zodat de arts binnen enkele weken veilig aan de slag kan.
- Dossier-coördinatie voor BIG: wij controleren documenten vóór indiening bij het CIBG en voorkomen afwijzingen door onvolledigheid.
- Verwijzing naar de juiste taal- en BI-toets-aanbieders: wij zijn geen taalschool, maar kennen de partijen die resultaat leveren.
- Voortgangsbewaking: een vaste contactpersoon houdt de status van het traject in de gaten, zodat u niet voor verrassingen komt te staan.
Onze rol is die van coördinator en gids — u blijft de werkgever, de arts blijft eigenaar van zijn dossier. Bekijk ook hoe het werkt en het volledige traject.
Conclusie
Een buitenlandse arts aannemen is goed te doen — mits u de twee sporen (verblijfsrecht en BIG-registratie) uit elkaar houdt, een realistische tijdshorizon van 12–24 maanden aanhoudt voor volledige registratie, en de overbrugging via werken onder supervisie benut. Met het oplopende personeelstekort is dit een van de meest concrete manieren om uw zorgcapaciteit op peil te houden.
Wilt u verkennen hoe Mentora Medic uw zorginstelling kan ondersteunen bij het aannemen van internationale artsen? Neem vandaag nog contact op voor een vrijblijvend adviesgesprek.
